Er zijn zaken die pijn doen omdat ze een waarheid vertellen die iedereen vermoedde zonder ernaar te willen kijken. De zaak Lyhanna is zo'n zaak. Achter de dood van een kind ontvouwt zich het portret van een gerechtelijk en politiesysteem dat heeft gefaald, niet uit kwaadwilligheid, maar door systemische onverschilligheid — wat op een bepaalde manier nog ijzingwekkender is.

Het lichaam gevonden op een agrarische locatie in de Gers is inderdaad dat van de kleine Lyhanna, een 11-jarige schoolmeisje dat sinds 29 mei vermist was in Fleurance, zo maakte de procureur van Agen, Olivier Naboulet, op vrijdag 5 juni bekend. Ze had een klacht wegens verkrachting ingediend. Ze had een dossier. Ze had bewijzen. Ze had een gezicht. En toch liet het systeem haar in de steek.

Een slapend dossier

De chronologie van de feiten, zoals die uit het onderzoek naar voren komt, is verpletterend voor de instellingen. Na verschillende onderzoeksacties te hebben uitgevoerd, waaronder medisch-juridische onderzoeken die de verklaringen van het meisje bevestigden, had het parket van Toulouse de zaak overgedragen aan dat van Auch, dat territoriaal bevoegd was. Het dossier, per post eind 2025 verzonden, werd door het parket van Auch pas op 9 januari 2026 aan de gendarmerie van Lectoure overhandigd. Wekenlange postvertraging voor een dossier van kinderverkrachting. Weken waarin de verdachte niet werd lastiggevallen.

Ondanks "vrij verpletterende onderzoekselementen" was de verdachte nog steeds niet gehoord op het moment van Lyhanna's verdwijning, betreurde minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nunez. Zijn collega Gérald Darmanin sprak zijn spijt uit over een "gebrek aan prioriteit" bij de behandeling van deze klacht, terwijl "verkrachting van een kind absolute urgentie is". De formulering is juist. De timing van het gebruik ervan roept echter vragen op.

De opgeofferde procureur, Darmanin onder druk

In het kielzog van het schandaal werd de procureur van Auch, die bekritiseerd werd voor de afhandeling van het dossier, publiekelijk aan de kaak gesteld en staat nu onder politiebescherming. Een magistraat van de Republiek onder politie-escorte omdat zij door haar eigen minister als prooi werd aangeboden. De sequentie zegt alles over de heersende crisisbeheermethode: een zichtbare verantwoordelijke aanwijzen, posities beschermen, het diepgaande debat vermijden.

Darmanin weigert er een systemisch disfunctioneren van justitie in te zien, en Emmanuel Macron een gebrek aan middelen. Toch beval de minister zondag de herziening van 70.000 klachten met betrekking tot kinderen vóór 14 juli, en riep hij maandagochtend de procureurs-generaal van de 36 gerechtshoven van beroep samen in de Kanselarij voor een werkvergadering. Als het probleem niet systemisch is, waarom dan 70.000 dossiers met spoed herzien? De tegenstrijdigheid tussen het discours en de daad is flagrant.

Wat het onthult

De zaak Lyhanna is geen afwijking. Het is het topje van de ijsberg die justitieprofessionals al jaren aan de kaak stellen: gebrek aan personeel, overbelasting van de parketten, absurde overdrachtstermijnen, gebrek aan prioriteitstelling voor de meest urgente dossiers. De moeder van het slachtoffer verklaarde dat ze elke maandagochtend de gendarmerie belde voor nieuws over het dossier, en dat men haar uiteindelijk vertelde dat als ze "hen bleef lastigvallen", ze een klacht tegen haar zouden indienen. Een moeder die haar dochter verdedigt en bedreigd wordt met een klacht wegens intimidatie door de politie. De schok van deze openbaring heeft heel Frankrijk doorkruist.

Het oordeel van de redactie — Théodore Mécanis

De herziening van 70.000 dossiers met spoed bevelen, is impliciet erkennen wat Darmanin weigert hardop te zeggen: ja, het is systemisch. Men kan geen "gebrek aan prioriteitstelling" als individuele verklaring aanvoeren en tegelijkertijd de meest massale audit in de recente gerechtelijke geschiedenis starten. Deze tegenstrijdigheid zegt alles. De dood van Lyhanna is een tragedie. De manier waarop de Republiek de nasleep ervan beheert – door een zondebok te zoeken in plaats van de diepere oorzaken te hervormen – is een politieke fout. De families van de slachtoffers verdienen meer dan goed geformuleerde persberichten en procureurs onder bescherming.

Om te onthouden

- Lyhanna, 11 jaar, vermist sinds 29 mei in Fleurance; lichaam gevonden op 5 juni in de Gers.

- Klacht wegens verkrachting per post overgedragen tussen parketten, aangekomen bij de gendarmerie op 9 januari 2026.

- Verdachte nooit gehoord op het moment van de verdwijning ondanks "overweldigende" bewijzen.

- 70.000 klachten waarbij kinderen betrokken zijn, opnieuw te onderzoeken vóór 14 juli.

- 36 procureurs-generaal bijeengeroepen in de Kanselarij maandagochtend.