In een overvolle Lamartine-zaal ontving de financiële commissie van de Nationale Assemblee deze woensdag 20 mei 2026 om 9.30 uur de kandidaat van Emmanuel Macron voor de functie van gouverneur van de Banque de France. Emmanuel Moulin, 56 jaar oud, voormalig secretaris-generaal van het Élysée en lange tijd directeur van de Schatkist, kwam alleen, met een dossier onder zijn arm, om bijna drie uur lang de vragen van de afgevaardigden te beantwoorden. 's Middags was het de beurt aan de financiële commissie van de Senaat, voorgezeten door Claude Raynal, om hem te horen. Twee beslissende stemmingen, gepland aan het einde van de dag, zouden zijn benoeming tot opvolger van François Villeroy de Galhau, sinds 2015 in functie, mogelijk moeten maken – of verhinderen.
Een carrière die argwaan wekt
De kandidatuur van Moulin is niet onschuldig. Hij is een van de naaste adviseurs van het staatshoofd sinds 2017, kortstondig afgevaardigd minister belast met openbare rekeningen in 2024, en daarna de rechterhand van Alexis Kohler in het Élysée. Juist deze nabijheid heeft geleid tot een transpartijdig verzet, van het Rassemblement National tot de ecologische fractie, inclusief een deel van Les Républicains. Dinsdag 19 mei hadden verschillende parlementariërs publiekelijk gesproken over een "schijnverkiezing", erop wijzend dat de Banque de France zitting heeft in de Raad van Bestuur van de Europese Centrale Bank en dat de onafhankelijkheid van haar chef zowel een constitutioneel als een verdragsrechtelijk beginsel is.
"Ik zal een vrij man zijn"
De kandidaat had het voorzien. Meteen al in zijn inleidende verklaring hamerde hij op de zin die als rode draad door zijn hoorzitting liep: "Ik zal een vrij man zijn aan het hoofd van de Banque de France." Volgens de verslagen van de commissie herinnerde Moulin eraan dat hij, meerdere keren in zijn carrière, bij de uitvoerende macht impopulaire standpunten had verdedigd – met name tijdens de energiecrisis van 2022 en bij de opstelling van het stabiliteitsprogramma 2024. Hij noemde ook, als statutaire garantie, het niet-verlengbare mandaat van zes jaar, de herroepingsprocedure voorzien in artikel 14.2 van de statuten van het ESCB en de organische scheiding met Bercy.
De gekwalificeerde meerderheid van drievijfde
De procedure, voorzien in artikel 13 van de Grondwet, vereist dat de opgetelde negatieve stemmen van de twee commissies geen drievijfde van de uitgebrachte stemmen bereiken om de benoeming te valideren. In het Palais-Bourbon waren de standpunten bekend: de presidentiële meerderheid, Les Républicains en Horizons zouden voor stemmen; de verenigde linkerzijde en het RN zouden tegen stemmen. In de Senaat, moeilijker te anticiperen, telt de commissie 49 leden, waaronder een meerderheid van LR-senatoren die vaak geneigd zijn presidentiële keuzes op monetair gebied goed te keuren. Om 18.00 uur lieten de optelling van de twee stemmen weinig twijfel over de uitkomst: Moulin haalde de streep, maar met een nipte meerderheid, zonder de consensus die zijn voorganger in 2015 had verkregen.
Welke koers voor de Banque de France?
Naast de man roept de koers vragen op. Aangesproken op de conjunctuur bevestigde Moulin zijn orthodoxe interpretatie: noodzaak om de Franse begrotingsconsolidatie voort te zetten, waakzaamheid over het traject van de overheidsschuld, die nu meer dan 116% van het BBP bedraagt, en steun voor de strategie van de ECB om de depositorente op 1,75% te handhaven zolang de desinflatie niet duurzaam verankerd is. Wat regulering betreft, zei hij de controle op neobanken en cryptoplatforms te willen versterken, na de spannende episodes van de winter van 2025. Wat innovatie betreft, bevestigde hij zijn engagement om de uitrol van de digitale euro in de testzone, gepland voor het vierde kwartaal van 2026, af te ronden.
Een gevoelige opvolging
François Villeroy de Galhau treedt officieel af op 30 mei, na elf jaar gekenmerkt door de uitbraak van de pandemie, de oorlog in Oekraïne, de inflatieschok van 2022-2023 en de periode van spanningen in het Midden-Oosten sinds 2025. Zijn Europese statuur – hij is een van de oudgedienden van de Raad van Bestuur van de ECB – laat zijn opvolger een prestigieuze maar kwetsbare positie achter. De Banque de France telt bijna 9.500 medewerkers, houdt toezicht op 760 kredietinstellingen en beheert de goudreserves van Frankrijk, de tweede grootste ter wereld na de Verenigde Staten. De keuzes van de volgende gouverneur zullen onmiddellijk wegen op de financieringsvoorwaarden van de staat en de bedrijven.
Een oppositie die niet ontwapent
Na de hoorzitting kondigden verschillende afgevaardigden aan dat zij het Hof van Justitie van de Europese Unie zouden inschakelen bij twijfel over de functionele onafhankelijkheid van de toekomstige gouverneur – een uiterst zeldzame, maar juridisch mogelijke procedure. Van vakbondszijde vroegen de representatieve personeelsorganisaties van de Bank een snelle ontmoeting om de personeelsontwikkeling en de modernisering van de diensten te bespreken. Het klimaat, vergeleken met de sereniteit die de benoeming van Christian Noyer in 2003 omringde, illustreert hoezeer de instelling in twintig jaar een volwaardig politiek object is geworden.
Het advies van de redactie
De benoeming van Emmanuel Moulin, indien bevestigd, zal de meest politiek beladen zijn sinds 1993. Inhoudelijk is zijn profiel – solide, ervaren, bekend met Europese arbitrage – niet schandalig: hij is in veel opzichten de technisch best voorbereide kandidaat om de Rue de la Vrillière over te nemen. Maar in een democratie telt perceptie evenveel als competentie: het toevertrouwen van de Centrale Bank aan een man die achttien maanden geleden de presidentiële kantoren verliet, roept een imagoprobleem op dat de Europese instellingen niet onbeperkt kunnen negeren. Het is nu aan Moulin om dit aanvankelijke wantrouwen om te zetten in onbetwistbaar gezag. Dat zal de inzet zijn van zijn volgende zes jaar.
Samengevat
- Woensdag 20 mei 2026: Emmanuel Moulin 's ochtends gehoord in de Assemblée, 's middags in de Senaat.
- De kandidaat, voormalig secretaris-generaal van het Élysée, zou François Villeroy de Galhau opvolgen vanaf 30 mei.
- Herhaalde belofte: "Ik zal een vrij man zijn" aan het hoofd van de Banque de France.
- Stemming volgens procedure van artikel 13 van de Grondwet, standaardvalidatie bij drievijfde negatieve stemmen.
- Koers bevestigd: budgettaire orthodoxie, steun aan de ECB, uitrol digitale euro eind 2026.
- Transpartijdig kritiek op onafhankelijkheid, van RN tot linkse partijen en een deel van de LR.
Bronnen:
